{"id":4013,"date":"2020-08-17T08:52:45","date_gmt":"2020-08-17T05:52:45","guid":{"rendered":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/kedilerde-artrit-ve-dejeneratif-eklem-hastaligi\/"},"modified":"2020-08-17T08:52:45","modified_gmt":"2020-08-17T05:52:45","slug":"kedilerde-artrit-ve-dejeneratif-eklem-hastaligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/kedilerde-artrit-ve-dejeneratif-eklem-hastaligi\/","title":{"rendered":"Kedilerde Artrit ve Dejeneratif Eklem Hastal\u0131\u011f\u0131"},"content":{"rendered":"<p>\u0130nsalar ya\u015fland\u0131k\u00e7a osteoartritin neden oldu\u011fu, eklem a\u011fr\u0131s\u0131ndan rahats\u0131z olduklar\u0131 iyi bilinmektedir. Ayr\u0131ca ya\u015f\u0131 ilerlemi\u015f olan k\u00f6peklerin yayg\u0131n olarak artritten rahats\u0131zl\u0131k duydu\u011fu, veteriner hekimlerin a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 az da olsa gidermek i\u00e7in farkl\u0131 ila\u00e7lar\u0131 \u00f6nerdi\u011fi bilinmektedir.<\/p>\n<p>Bununla birlikte, g\u00fcncel zaman\u0131m\u0131za kadar kedilerde artrit yayg\u0131n olarak tam anlam\u0131yla te\u015fhis veya tedavi edilememi\u015ftir. Bu k\u0131smen kedilerin ya\u015fam\u0131\u015f oldu\u011fu a\u011fr\u0131 belirtilerini gizlemeye y\u00f6nelik hayatta kalma i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fcnden kaynaklan\u0131yor olabilir veya yeterli tan\u0131 koyamayan veteriner hekiminin g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir durum olabilir.<\/p>\n<h3>Kedilerde Artrit Prevalans\u0131<\/h3>\n<p>Kedilerde artrit te\u015fhisinin zor koyulmas\u0131 nedeniyle, bu hastal\u0131ktan ka\u00e7 kedinin rahats\u0131z oldu\u011funu s\u00f6ylemek zor olabilir. Bununla birlikte, ya\u015f\u0131 ilerlemi\u015f kedilerin radyografilerine bakan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 sonu\u00e7larla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 belittiler. 2002 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan bir \u00e7al\u0131\u015fmada, 12 ve \u00fczeri kedilerin neredeyse tamam\u0131nda (%90) dejeneratif eklem rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc belirtildi. Omurgada \u201cspandiloz\u201da (bir t\u00fcr dejeneratif eklem rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131) sahip olan kedileri i\u00e7eriyordu. Bu vakalara sahip olmayan kedileri saymasak bile, ya\u015f\u0131 ilerlemi\u015f olan kedilerin \u00e7o\u011funda eklemlerini etkileyen radyografik artrit belirtileri vard\u0131. Daha g\u00fcncel \u00e7al\u0131\u015fmalar ise kedilerin %60 ila %90\u2019\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131 etkileyen uzuv eklem k\u0131s\u0131mlar\u0131nda artritin radyografik olarak kan\u0131tlar\u0131n\u0131 bizlere g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Yap\u0131lan t\u00fcm bu \u00e7al\u0131\u015fmalar, artrit hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n asl\u0131nda kedilerde \u00e7ok yayg\u0131n oldu\u011funu, daha \u00e7ok ya\u015f\u0131 ilerlemi\u015f olan kedilerin omuzlar\u0131nda, kal\u00e7alar\u0131nda ve dirseklerinde yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtmektedir.<\/p>\n<h3>Kedilerde Artrit Nedenleri<\/h3>\n<p>Osteoartrit (OA) eklemi besleyen normal k\u0131k\u0131rda\u011f\u0131n deforme oldu\u011fu ve y\u0131pranarak eklem i\u00e7erisinde, \u00e7evresinde iltihaplanma ile devam eden a\u011fr\u0131l\u0131 bir rahats\u0131zl\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p>Kedilerde artritin sebebi; a\u015f\u0131nma, y\u0131pranma gibi sebeplerle ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fi gibi eklem yaralanmas\u0131ndan veya anormal durumlardan da kaynaklan\u0131yor olabilir.<\/p>\n<p>G\u00fcncel yani yak\u0131n zamanlarda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar sonucu kedilerde artrite neyin ne \u015fekilde sebep oldu\u011fu tam anlam\u0131yla belirlenememi\u015ftir. Bunun insanlarda OA\u2019ya benzer olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, eklemlerdeki mekanik hasar\u0131n hastal\u0131\u011f\u0131n seyri a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemli olabilece\u011fi veya ba\u015fka fakt\u00f6rlerin buna sebep olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirlemek i\u00e7in \u00e7ok fazla \u00e7al\u0131\u015fmaya ve daha fazla te\u015fhise ihtiya\u00e7 vard\u0131r. \u015euanda artrit hastal\u0131\u011f\u0131na sahip olan kedilerin \u00e7o\u011funun bir hastal\u0131\u011fa veya d\u0131\u015f etkenlere kar\u015f\u0131 bir nedeninin olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<h3>Baz\u0131 Fakt\u00f6rler Kedilerde Artrit Riskini Artt\u0131rabilir<\/h3>\n<ul>\n<li>Genetik olarak yatk\u0131nl\u0131k; baz\u0131 cins kedilerin altta yatan \u00e7e\u015fitli eklem problemleri nedeniyle bu hastal\u0131\u011fa yakalanma riski \u00e7ok y\u00fcksektir. Bu \u0131rklar\u0131 \u015fu \u015fekildedir;<\/li>\n<li>\u00d6zellikle Maine Coon cinsi kedilerde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Ayn\u0131 zamanda Pers kedisi, siyam ve di\u011fer \u0131rklarda g\u00f6r\u00fclen kal\u00e7a displazisi (kal\u00e7a ekleminin anormal geli\u015fimi)<\/li>\n<li>Abyssinianve Devon Rex kedilerinde daha s\u0131k bildirilen patella luxation (diz kapa\u011f\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131)<\/li>\n<li>Scottish Fold, cinste meydana gelen bir k\u0131k\u0131rdak anormalli\u011fi sebebiyle birden fazla eklemi etkiledi\u011fi i\u00e7in artrit hastal\u0131\u011f\u0131na sahip olma riski y\u00fcksektir.<\/li>\n<li>Yaralanma veya travma; \u00f6rnek verecek olursak k\u0131r\u0131klar, \u00e7\u0131k\u0131klar ve di\u011fer eklem yaralanmalar\u0131n\u0131 \u00f6rnek g\u00f6sterebiliriz. Bunlar, ikincil osteoartrit ile sonu\u00e7lanabilecek anormal eklem yap\u0131s\u0131na sebep olabilir.<\/li>\n<li>Obezite; a\u015f\u0131r\u0131 kilolu olman\u0131n artrite neden oldu\u011funa dair bir kan\u0131t olmamakla beraber mevcut bir rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n daha da k\u00f6t\u00fcle\u015fmesine sebep olaca\u011f\u0131 muhtemeldir.<\/li>\n<li>Akromegali, bu hipofiz bezindeki bir t\u00fcm\u00f6r\u00fcn \u00e7ok fazla b\u00fcy\u00fcme hormonu salg\u0131lad\u0131\u011f\u0131 fakat ya\u015fl\u0131 kedilerde pek rastlanmayan ve al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k bir durumdur. Bu hastal\u0131ktan etkilenen kediler \u00e7o\u011funlukla diabetes mellitus geli\u015ftirir, ancak baz\u0131 kedilerde eklemlerinde ikincil bir artrit rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 da geli\u015ftirirler.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Kedilerde Artrit Belirtileri Nelerdir?<\/h3>\n<p>Kediler, ya\u015fad\u0131klar\u0131 rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7ektikleri ac\u0131lar\u0131 gizlemede ustalard\u0131r, bu nedenle veterinerlerin ve evcil hayvan sahiplerinin bekledikleri bariz semptomlar\u0131 g\u00f6steremeyebilirler. A\u011fr\u0131yan eklemlerini kullanmak istemezler bu nedenle hareketleri en aza indirmek i\u00e7in g\u00fcnl\u00fck faaliyetlerini k\u0131s\u0131tlamaya giderler. \u00c7ok nadir olarak g\u00f6r\u00fclse de kediler artrit ile ili\u015fkili olan rahats\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 a\u011fr\u0131 veya topallama ile belli ederler.<\/p>\n<p><strong>Artrit rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ile ilgili olarak kedilerde belli ba\u015fl\u0131 belirtilileri \u015fu \u015fekilde s\u0131ralayabiliriz;<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><strong>G\u00fcnl\u00fck aktivite de veya hareketlerde azalma<\/strong><\/li>\n<li>\u0130steksizlik, teredd\u00fct veya yukar\u0131, a\u015fa\u011f\u0131 atlamay\u0131 reddetme<\/li>\n<li>\u00d6ncekinden daha al\u00e7ak y\u00fczeylere atlama<\/li>\n<li>Daha nadiren g\u00f6r\u00fclen yukar\u0131 veya a\u015fa\u011f\u0131 atlama<\/li>\n<li>Merdivenlerden \u00e7\u0131k\u0131\u015f veya ini\u015flerde ya\u015fanan zorluk<\/li>\n<li>\u00d6zellikle uyuduktan veya bir s\u00fcre dinlendikten sonra bacaklarda sertlik, bazen topallama da g\u00f6r\u00fclebilir<\/li>\n<li>Kedi kumunu e\u015felerken ya\u015fan\u0131lan zorluk<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><strong>G\u00fcnl\u00fck ya\u015famda azalt\u0131lm\u0131\u015f aktivite<\/strong><\/li>\n<li>Dinlenmek veya uyumak i\u00e7in ayr\u0131lan zaman\u0131n normalinden fazla olmas\u0131<\/li>\n<li>D\u0131\u015f ortam\u0131 gezmede isteksizlik, avlanmada isteksizlik<\/li>\n<li>Normalinden az etkile\u015fimde olmak, insanlarla veya di\u011fer hayvanlarla oyun oynamada isteksizlik veya az oynama<\/li>\n<li><\/li>\n<li><strong>Normalden farkl\u0131 t\u0131mar hareketleri<\/strong><\/li>\n<li>T\u0131mar i\u00e7in harcanan zamanda azl\u0131k,<\/li>\n<li>T\u0131marlanmamaktan kaynakl\u0131 t\u00fcylerde ke\u00e7ele\u015fme ve da\u011f\u0131n\u0131k t\u00fcy yap\u0131s\u0131<\/li>\n<li>A\u011fr\u0131l\u0131 eklem kemiklerinin fazla yalanmas\u0131<\/li>\n<li>Aktivite eksikli\u011fi nedeniyle b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f t\u0131rnaklar<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><strong>Miza\u00e7ta Farkl\u0131l\u0131klar<\/strong><\/li>\n<li>Kedinize dokundu\u011funuzda veya onu ok\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131zda daha sinirli veya huysuz olmas\u0131<\/li>\n<li>Di\u011fer hayvanlarla etkile\u015fime girdi\u011finde agresif veya sinirli davran\u0131\u015flar<\/li>\n<li>Zaman\u0131n \u00e7o\u011funu yaln\u0131z ge\u00e7irmek<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Kedilerde Artrit Rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131na Nas\u0131l Te\u015fhis Koyulur?<\/h3>\n<p>Artirt ya\u015f\u0131 ilerlemi\u015f olan kedilerde daha s\u0131k ve daha \u015fiddetli oldu\u011fundan, 7 ya\u015f ve \u00fczeri ya\u015fl\u0131 kedilerde aranmal\u0131d\u0131r. Te\u015fhis i\u00e7in \u00f6ncelikle kedinizin ev ortam\u0131ndaki farkl\u0131 hareketlerini ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 belirlemelisiniz. Bu farkl\u0131 hareketlerden herhangi birini g\u00f6r\u00fcrseniz, artrit rahats\u0131zl\u0131k verici ve a\u011fr\u0131l\u0131 bir hastal\u0131k oldu\u011fundan, kedinizi uygun te\u015fhis ve tedavi i\u00e7in veteriner hekime kontrol ettirmelisiniz.<\/p>\n<p>Veteriner hekim sevimli kedinizi muayene ettikten sonra, belirli eklemleri etkileyen a\u011fr\u0131, rahats\u0131zl\u0131k, \u015fi\u015fme veya di\u011fer farkl\u0131 belirtileri tespit edebilir. E\u011fer veterineriniz herhangi bir belirti g\u00f6rmez ise eklemlerin r\u00f6ntgen filminin \u00e7ekilmesini isteyebilir.<\/p>\n<p>Artrite te\u015fhis koymak i\u00e7in genellikle kan ve idrar gibi ileri testlere ihtiya\u00e7 duyulmaz fakat veterineriniz ba\u015fka bir rahats\u0131zl\u0131ktan \u015f\u00fcphelenirse veya baz\u0131 ila\u00e7 tedavilerine ba\u015flamadan \u00f6nce bu testleri isteyebilir.<\/p>\n<h3>Kedilerde Artrit Tedavisi \u0130\u00e7in Neler Yap\u0131l\u0131r?<\/h3>\n<p>\u0130la\u00e7lar, artrit ile ili\u015fkili olan a\u011fr\u0131 ve iltihab\u0131 kontrol etmede \u00e7ok etkili olacakt\u0131r, ancak herhangi bir ilac\u0131n yan etkileri olabilece\u011finden sadece veteriner hekiminizin size \u00f6nerdi\u011fi ilac\u0131 kullanmal\u0131s\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>Artritik a\u011fr\u0131y\u0131 kontrol alt\u0131na almak i\u00e7in en yayg\u0131n kullan\u0131lan ila\u00e7 s\u0131nf\u0131, steroidal olmayan antiinflamatuvar (NSAID\u2019ler) ila\u00e7lard\u0131r. NSAID, farkl\u0131 \u00fclkelerdeki kedilerde kullan\u0131lmak \u00fczere lisanslanm\u0131\u015ft\u0131r, ancak bu ila\u00e7lar\u0131n g\u00fcvenli\u011fi farkl\u0131 \u00fclkelerde de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterebilir. \u00d6zellikle uzun s\u00fcreleri tedavilerde ila\u00e7 se\u00e7erken dikkatli olunmas\u0131 son derece \u00f6nemlidir. Yan etki riskini en aza indirmek i\u00e7in i\u00e7in ila\u00e7 se\u00e7imine \u00f6nem verilmeli ve dikkatli kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Kedilerde uzun s\u00fcreli ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in bir lisansa sahip olan ilk NSAID, meloksikamd\u0131r (metacam; boehringer ingelheim). Kullanan rahats\u0131z kedilere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda uygun ve yeteri kadar doz al\u0131m\u0131nda etkili bir ila\u00e7 oldu\u011funu kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Baz\u0131 kedilerde, NSAID\u2019lerin uygun olmad\u0131\u011f\u0131 ve yetersiz kald\u0131\u011f\u0131 durumlarda alternetatif veya tamamlay\u0131c\u0131 a\u011fr\u0131 kesicilerin kullan\u0131lmas\u0131 \u00f6nemlidir. Fakat \u015fu kural kesinlikle unutulmamal\u0131d\u0131r, yanl\u0131zca veterinerinizin re\u00e7ete etti\u011fi, \u00f6nerdi\u011fi ila\u00e7lar\u0131 kullanmal\u0131s\u0131n\u0131z.<\/p>\n<h3>Kedilerde Diyet ve Besin Takviyeleri ile Tedavi<\/h3>\n<p>Obezite veya a\u015f\u0131r\u0131 kilolu kedilerde artrit riski \u00e7ok fazla oldu\u011fundan beslenmeye \u00f6zen g\u00f6sterilmelidir. Bu sebeple dikkatli ve titiz kilo y\u00f6netimi ya\u015fl\u0131 sevimli kedilerimizde \u00e7ok \u00f6nemlidir. E\u011fer kediniz fazla kilolu ise veteriner hekiminiz \u00f6ncelikle size diyet \u00f6nerecek ve kedinizin ideal kiloya inmesini isteyecektir. Veterineriniz, bunu kediniz i\u00e7in g\u00fcvenli ve etkili bir \u015fekilde ba\u015farman\u0131z i\u00e7in kedinize \u00f6zel bir diyet program\u0131 haz\u0131rlayabilir. L\u00fctfen verilen diyet ile beslenme \u015fekline uyun.<\/p>\n<p>Artritli kediler i\u00e7in bir\u00e7ok diyet takviyeleri ve diyet program\u0131 mevcuttur. Genellikle eklemlerdeki iltihab\u0131 azaltmak i\u00e7in \u00fcretilmi\u015f temel ya\u011f asitleri (EFA\u2019lar), eklemlerin i\u00e7erisindeki k\u0131k\u0131rda\u011f\u0131n yap\u0131 ta\u015flar\u0131 olan k\u0131k\u0131rdak kalitesini artt\u0131rmak ve iyile\u015fmesini sa\u011flamak i\u00e7in glikozaminoglikanlar\u0131n (glukozamin ve kondroitin gibi) kombinasyonlar\u0131n\u0131 i\u00e7erirler. Bu besin takviyelerini ve diyet programlar\u0131n\u0131 uygulamak kediniz i\u00e7in olduk\u00e7a g\u00fcvenlidir. Fakat unutulmamal\u0131d\u0131r ki bu diyet ve besin takviyeleri sadece veteriner hekim g\u00f6zetiminde kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Sizlerin de kedileriniz hakk\u0131nda farkl\u0131 sorular\u0131n\u0131z var ise bizlere <a href=\"https:\/\/petyasam.com\/soru-sor\/?sc=kedi-soru-cevap\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener nofollow\">Kedi Soru-Cevap<\/a> k\u0131sm\u0131ndan ula\u015fabilirsiniz.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nsalar ya\u015fland\u0131k\u00e7a osteoartritin neden oldu\u011fu, eklem a\u011fr\u0131s\u0131ndan rahats\u0131z olduklar\u0131 iyi bilinmektedir. Ayr\u0131ca ya\u015f\u0131 ilerlemi\u015f olan k\u00f6peklerin yayg\u0131n olarak artritten rahats\u0131zl\u0131k duydu\u011fu, veteriner hekimlerin a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 az da olsa gidermek i\u00e7in farkl\u0131 ila\u00e7lar\u0131 \u00f6nerdi\u011fi bilinmektedir. Bununla birlikte, g\u00fcncel zaman\u0131m\u0131za kadar kedilerde artrit yayg\u0131n olarak tam anlam\u0131yla te\u015fhis veya tedavi edilememi\u015ftir. Bu k\u0131smen kedilerin ya\u015fam\u0131\u015f oldu\u011fu a\u011fr\u0131 belirtilerini &#8230; <a title=\"Kedilerde Artrit ve Dejeneratif Eklem Hastal\u0131\u011f\u0131\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/kedilerde-artrit-ve-dejeneratif-eklem-hastaligi\/\" aria-label=\"Read more about Kedilerde Artrit ve Dejeneratif Eklem Hastal\u0131\u011f\u0131\">Devam\u0131n\u0131 oku<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4014,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-4013","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kedi-saglik-ve-bakimlari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4013","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4013"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4013\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4014"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4013"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4013"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.petyasam.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4013"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}